  Linux Sound Playing HOWTO
  Autor: Yoo C. Chung wacko@laplace.snu.ac.kr
  v1.5, 7 Listopada 1997
  WWeerrssjjaa ppoollsskkaa:: LLeesszzeekk UUrrbbaasskkii ttyyggrryyss@@ffiiddoonneett..oorrgg..ppll
  v 1.0, 28 Marca 1998

  Ten dokument opisuje aplikacje dla Linuxa, suce do odgrywania
  dwiku w rnych formatach.  Dokument ten zosta napisany w standard
  zie ISO-8859-2.  Orygina tego dokumentu znajduje si pod adresem
  http://laplace.snu.ac.kr/~wacko/howto/
  ______________________________________________________________________

  Table of Contents:

  1.      Wprowadzenie

  1.1.    Prawa autorskie tego dokumentu

  1.2.    Prawa autorskie opisanych aplikacji

  1.3.    Gdzie mona zdoby ten dokument

  1.4.    Kontakt z autorem

  1.5.    Podzikowania

  2.      Odtwarzanie rnych formatw dwiku

  2.1.    MIDI

  2.1.1.  "Adagio package"

  2.1.2.  TiMidity

  2.1.3.  playmidi

  2.2.    Moduy

  2.2.1.  tracker

  2.2.2.  gmod

  2.2.3.  MikMod

  2.2.4.  xmp

  2.2.5.  s3mod

  2.2.6.  mod

  2.2.7.  nspmod

  2.2.8.  yampmod

  2.3.    MPEG audio

  2.3.1.  mpg123

  2.3.2.  maplay 1.2

  2.3.3.  maplay 1.3b

  2.3.4.  maplay3

  2.3.5.  splay

  2.3.6.  Sajber Jukebox

  2.3.7.  amp

  2.3.8.  XAudio

  2.3.9.  Layer 3 Shareware Encoder/Decoder

  2.4.    WAV

  2.4.1.  wavplay

  2.5.    Inne rzeczy

  2.5.1.  sox

  2.5.2.  bplay

  2.5.3.  SIDPLAY

  2.5.4.  RealAudio Player

  2.5.5.  cat

  3.      Inne przydatne narzdzia dwikowe

  3.1.    volume

  3.2.    Sound Studio

  3.3.    Tickle Music

  4.      Odnoniki

  5.      Od tumacza
  ______________________________________________________________________

  11..  WWpprroowwaaddzzeenniiee

  To jest Sound Playing HOWTO. Opisuje wiele formatw dwiku i
  aplikacje, ktre mog by uyte do ich odtwarzania. Opisuje take pare
  trikw i rad dotyczcych tych aplikacji. Jest tu te troch innych
  interesujcych programw zwizanych z dwikiem, nie zwizanych
  bezporednio z odtwarzaniem.  Jednake ten dokument _n_i_e opisuje, jak
  ustawi obsug dwiku w Linuxie. Zobacz Linux Sound HOWTO autorstwa
  Jeff'a Tranter'a, dla uzyskania instrukcji konfiguracji obsugi
  dwiku i obsugiwanego sprztu.

  Ten dokument opisuje tylko normalne aplikacje uytkownika. Znaczy to,
  e tumaczy tylko to, co rednio zaawansowany uytkownik powinien
  wiedzie o stronie programowej dwiku, a nie egzotyczne tematy typu
  synteza dwiku lub sprzt - jest on opisany w Sound HOWTO.

  11..11..  PPrraawwaa aauuttoorrsskkiiee tteeggoo ddookkuummeennttuu

  Ten dokument moe by dowolnie dystrybuowany i modyfikowany (bybym
  wdziczny, gdybym by zawiadamiany o zmianach), dopki s zachowane
  wiadomoci o prawach autorskich. Jednake nie moe posiada adnych
  innych ogranicze, a zmodyfikowany dokument musi mie te same prawa
  autorskie, co ten. Musi by take podany autor zmian.
  11..22..  PPrraawwaa aauuttoorrsskkiiee ooppiissaannyycchh aapplliikkaaccjjii

  Jeeli nie ma informacji o prawach autorskich, aplikacja jest pod
  Licencj Publiczn GNU (GNU General Public License).

  11..33..  GGddzziiee mmoonnaa zzddoobbyy tteenn ddookkuummeenntt

  Najnowsza oficjalna wersja tego dokumentu moe by cignita z .
  Najnowsza nieoficjalna wersja znajduje si na Koreaska wersja tego
  dokumentu (bardzo nieaktualna) znajduje si na Japoska wersja tego
  dokumentu jest dostpna na http://jf.gee.kyoto-u.ac.jp/JF/JF-
  ftp/euc/Sound-Playing-HOWTO.euc.

  11..44..  KKoonnttaakktt zz aauuttoorreemm

  Nie jestem ominescentny i nie uywam wszystkich aplikacji opisanych
  tutaj (kilku nawet nie wyprbowaem), wic mog by bdy. Programy
  take ewoluuj, wic dokumentacja cigle si przedawnia. Jeeli wic
  znajdziesz jakie bdy, wylij mi poprawki. Sugestie i dodatki bd
  take mile widziane.

  11..55..  PPooddzziikkoowwaanniiaa

  dla wszystkich autorw aplikacji opisanych w tym HOWTO. Take Hannu
  Savolainenowi za wietny sterownik dwiku i Linusowi Torvaldsowi za
  wietny system operacyjny.

  Chciabym te podzikowa Raymondowi Nijssenowi
  (raymond@es.ele.tue.nl), Jeroenowi Ruttenowi (jeroen@es.ele.tue.nl),
  Antonio Perezowi (aperez@arrakis.es), Ianowi Jacksonowi
  (ijackson@gnu.org) i Peterowi Amstutzowi (amstpi@freenet.tlh.fl.us) za
  informacje i pomoc.

  22..  OOddttwwaarrzzaanniiee rrnnyycchh ffoorrmmaattww ddwwiikkuu

  Istnieje wiele rodzajw formatw dwiku (WAV, MIDI, MPEG itp.).
  Poniej opisuj rne formaty i aplikacje uywane do ich odtwarzania.

  22..11..  MMIIDDII

  MIDI znaczy Musical Instrument Device Interface (Interfejs urzde i
  instrumentw muzycznych). Pliki MIDI maj zazwyczaj rozszerzenie .mid.
  Zawieraj informacje sekwencerowe, to znaczy informacje kiedy
  odtworzy jaki instrument w jaki sposb itp. Zalenie od Twojego
  sprztu (i moe oprogramowania, ktrego uywasz) dwik moe by
  wietny, albo niewyrany i charczcy.
  22..11..11..

  AAddaaggiioo ppaacckkaaggee""

  Ten pakiet zawiera mp (odtwarzacz MIDI obsugiwany z linii komend) i
  xmp (odtwarzacz MIDI oparty na XView, nie myli nazwy z odtwarzaczem
  moduw take nazywanym xmp). Do uywania xmp bdziesz potrzebowa
  rozszerze SlingShot. Pakiet zawiera take inne programy do
  odtwarzania utworw Adagio.  Jeeli jeste posiadaczem GUS'a, mpmoe
  take odtwarza pliki MOD (zobacz sekcj Moduy, eby uzyska wicej
  informacji o moduach).

  Jeden may, ale denerwujcy bd (w wersji 0.5 na niektrych kartach)
  - dwik urywa si przy kocu. Zamiast zakoczenia utworu w sposb,
  ktry opisuje plik MIDI, koczy si on na przydugim odegraniu
  przedostatniej nuty. Nie przeszkodzio mi to w uywaniu mp, ale moe
  kogo zniechci do uywania go do ,,prawdziwej'' pracy. Uruchamia si
  dosy wolno.  W pakiecie nie ma notatki o prawach autorskich
  (przynajmniej nie mogem takiej znale), wic przyjmuj, e moe by
  dowolnie dystrybuowana i modyfikowana. (W dokadnej interpretacji
  przepisw o prawach autorskich, nie wolno tego robi, ale sdz, e
  taka bya intencja autora).  To jest wersja CMU MIDI Toolkit pod
  Linuxa (ale tak duo zostao dodane, e mona to zakwestionowa)
  autorstwa Grega Lee (lee@uhunix.uhcc.hawaii.edu).  Mona go cign z
  anonimowego ftp z tsx-11.mit.edu z katalogu
  /pub/linux/packages/sound/adagio05.tar.gz.  Binaria tu zaczone s w
  formacie a.out (z doczonymi archaicznymi bibliotekami), a binaria
  xmp dziaaj w rodowisku X11R6 (XFree86 3.1.1, libc 4.7.2).  Binaria
  mp dziaaj dobrze w rodowisku a.out.  Do skompulowania tego bdzie
  potrzebne troch sztuczek. Waciwie niewiele - wszystko, co musisz
  zrobi, to zaczy przecznik -lfl na koniec SHROBJ i XMPOBJ w pliku
  Makefile. Jest to potrzebne do doczenia biblioteki flex, co nie jest
  standardowo zrobione. Dalej postpuj zgodnie z instrukcj instalacji.
  I nie zapomnij, eby mie zainstalowane XView i rozszerzenia
  SlingShot, jeeli chcesz skompilowa xmp

  22..11..22..

  TTiiMMiiddiittyy

  Niektrzy ludzie polecaj ten _e_k_s_p_e_r_y_m_e_n_t_a_l_n_y program z powodu dobrej
  jakoci dwiku (co jest prawd, brzmi znacznie lepiej ni mp na Sound
  Blaster'rze 16, jednak nie bdzie brzmia o wiele lepiej na karcie z
  syntez wavetable, jak np. GUS). Jednake jego problemem jest due
  obcianie procesora.  Odgrywa MIDI przez skonwertowanie go do WAV i
  odtworzenie WAV (moesz take skonwertowa MIDI do WAV bez
  odtwarzania). To tumaczy obcianie CPU.  Ma take opcjonalny
  interfejs ncurses, SLang, Tcl/Tk lub Motif.  Potrzebujesz plikw z
  instrumentami Gravis'a Ultrasound do uywania tego programu.  Zobacz
  FAQ zaczony z TiMidity.  Autorem jest Tuukka Toivonen (tt@cgs.fi).
  Najnowsza wersja TiMidity znajduje si na stronie domowej TiMidity.
  Ta strona zawiera te odnonik do maej biblioteki instrumenw GUS'a.

  22..11..33..

  ppllaayymmiiddii

  To jest odtwarzacz MIDI obsugujcych syntez FM, GUS'a i zewntrzny
  interfejs MIDI.  po odpowiednim "zaataniu" take AWE32/64 - przyp.
  tum. Uruchamia si szybciej ni inne odtwarzacze MIDI. Moe take
  odgrywa pliki Creative Music Files, pliki Microsoft RIFF i due
  archiwa MIDI z gier takich jak Ultima 7.  Posiada interfejs X i SVGA.
  Posiada take opcj ledzenia nut na kadym kanale i zegar odtwarzania
  (doczony automatycznie z xplaymidi i splaymidi).
  Powiniene napisa co takiego:

       $ splaymidi foo.mid; stty sane

  jeeli chcesz uywa interfejsu SVGA, jednak nie przywraca on trybu
  tty poprawnie.  Tryb SVGA moe by usunity w bliskiej przyoci.  Ten
  program by napisany przez Nathan'a Laredo (laredo@gnu org lub
  laredo@ix.netcom.com). Znajduje si na anonimowym ftp -
  sunsite.unc.edu w katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/playmidi-2.3.tar.gz.

  22..22..  MMoodduuyy

  Moduy (w muzyce komputerowej) to pliki z muzyk cyfrow, stworzone ze
  zbioru prbek (sampli) i informacji sekwencerowych, mwicych
  odgrywarce kiedy odtworzy jak prbk (instrument) na jakiej ciece
  i z jak wysokoci, opcjonalnie wytwarzajc efekt, taki jak np.
  vibrato.  Ma zalet nad MIDI - moe zawiera prawie kady rodzaj
  dwiku (cznie z gosem ludzkim). Po drugie, brzmi prawie tak samo
  na kadej platformie, poniewa prbki s w module. Wad jest, e
  moduy maj znacznie wikszy od MIDI rozmiar, a take to, e nie ma
  prawdziwego standardowego formatu (jedynym ,,prawdziwym'' jest
  ProTracker, z ktrym wiele moduw nie jest kompatybilnych). Pochodzi
  z Amigi.  Najczciej spotykany format to .mod. Jest wiele rozszerze,
  zaleenie od formatu.

  22..22..11..

  ttrraacckkeerr

  Ten bardzo elastyczny program (zosta napisany na wiele platform)
  odtwarza moduy muzyczne Soundtracker'a i Protracker'a. Uywa wyjcia
  stereofonicznego 16-bitowego, jako uwaam za bardzo dobr. Jeeli
  potrzebujesz prostego sposobu na zredukowanie obcienia procesora,
  uyj opcji -mono.  To jest program "giftware" (cytujc autora). Jest
  nim Marc Espie (Marc.Espie@ens.fr).  Wersja z plikiem Makefile
  dostosowanym pod Linuxa moe by scignita z anonimowego ftp z
  sunsite.unc.edu z katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/tracker-4.3-linux.tar.gz

  22..22..22..

  ggmmoodd

  Gmod to odtwarzacz moduw muzycznych dla Gravisa. Obsugiwane formaty
  to 4/6/8 kanaowy MOD, 8 kanaowy 669, MultiTracker (MTM),
  UltraTracker (ULT), FastTracker (XM) i ScreamTracker III (S3M).

  Gmod wymaga wersji 3.0 lub pniejszej sterownika dwiku. Oraz,
  oczywicie, GUS'a. Moliwe, e bdziesz musia zmodyfikowa jdro eby
  kontrola gonoci dziaaa tak, jak sobie tego yczysz.

  Gmod posiada interfejs X'owy. Uywa bibliotek QT (wersja 0.99 lub
  wysza).  Sprawd stron domow QT, eby uzyska informacje o QT.

  Program moe by darmowo rozpowszechniany. By pocztkowo napisany
  przez Hannu Savolainen'a, a teraz jest nadzorowany przez Andrew J.
  Robinson'a (robinson@cnj.digex.net).

  Mona go cign z anonimowego FTP z sunsite.unc.edu (katalog
  /pub/Linux/apps/sound/players/gmod-3.1.tar.gz.

  22..22..33..

  MMiikkMMoodd

  Ten podrczny odtwarzacz moduw odtwarza formaty XM, ULT, STM, S3M,
  MTM, MOD i UNI. (Format UNI jest wewntrznym formatem uywanym przez
  MikMod.)  Posiada obsug spakowanych (zipped) plikw z moduami.
  Uywa jakoci 16bit stereo. Uyj opcji -m (m jak mono) jeeli
  potrzebujesz prostego sposobu obnienia obcienia procesora.

  Wersja unixowa moe uywa bd to ncurses, bd to Tcl/Tk jako swj
  interferjs uytkownika. Moe by take uyta jako biblioteka, a nie
  tylko niezaleny program.

  MikMod by pocztkowo napisany przez Jean-Paul Mikkers'a
  (mikmak@via.nl). Teraz jest nadzorowany przez Jake'a Stine'a
  (dracoirs@epix.net).  Jest to shareware, ktre musi by
  zarejestrowane, jeeli chcesz uywa je komercyjnie. Potrzebne jest
  te zezwolenie na dystrybucj komercyjn (niekomercyjne
  rozpowszechnianie nie wymaga zezwolenia).

  Program mona znale na stronie domowej MikMod.

  22..22..44..

  xxmmpp

  Ten odtwarzacz moduw (nie myli z xmp Adagia) moe odtwarza moduy
  MOD, S3M, STM, 669 i XM (inne formaty s te obsugiwane, ale cigle
  eksperymentalnie lub niecakowicie) na kartach z syntez WaveTable
  (GUS albo SoundBlaster AWE 32) i na systemach z SoftOSS (sterownik
  miksujcy programowo). W bardzo bliskiej przyszoci zwyky DSP bdzie
  te obsugiwany.

  Wersja pod X jest te dostpna.

  Program jest napisany przez Claudio Matsuoka'
  (claudio@brasil.enemy.org) i H. Carraro Jr.

  Znajduje si na stronie domowej xmp

  22..22..55..

  ss33mmoodd

  S3mod odtwarza 4/6/8 ciekowe moduy MOD i Scream Tracker 3. Uywa
  standardowo jakoci 8 bit mono, 22000Hz. Uyj opcji -s, eby wczy
  stereo, -b, eby wczy jako 16 bitow i -f, eby ustawi
  czstotliwo. Jednake jako dwiku jest gorsza od tracker'a
  (szumy), wic polecabym tracker'a zamiast s3mod do odtwarzania
  zwykych plikw MOD (chyba, e masz maszyn o maej mocy).  S3mod
  obcia procesor znacznie mniej ni tracker.

  Prawa autorskie nale do Daniela Marks'a i David'a Jeske'a
  (jeske@uiuc.edu), ale moesz zrobi z tym co chcesz (poza
  twierdzeniem, e to ty go napisae).

  Mona go zdoby przez anonimowe FTP z sunsite.unc.edu (katalog
  /pub/Linux/apps/sound/players/s3mod-v1.09.tar.gz.

  22..22..66..

  mmoodd

  Ten program (_w_e_r_s_j_a _b_e_t_a) odtwarza MOD'y (15/31 instrumentowe, do 32
  gosw), MTM'y, ULT'y i S3M'y na Gravisie Ultrasound. Moe te uywa
  spakowane moduy, jeeli masz gzip'a, lharc'a, unzip'a i unarj'a. Nie
  potrafi odtwarza moduw spakowanych Powerpacker'em lub moduw
  spakowanych niektrymi programami do komponowania na Amig (sygnatura
  "PACK").

  Program wymaga wersji 3.0 sterownika dwiku. _N_i_e _b__d_z_i_e dziaa z
  wersj 2.90-2 lub wczeniejsz. Interfejs tekstowy wymaga ncurses.
  Jest take zaczony interfejs X'owy, ktry uywa Tcl/Tk.

  Mod jest napisany przez Mikael'a Nordqvist'a (mech@df.lth.se lub
  d91mn@efd.lth.se).

  Mona go znale na anonimowym FTP z sunsite.unc.edu z
  /pub/Linux/apps/sound/players/mod-v0.81.tgz.

  22..22..77..

  nnssppmmoodd

  Nspmod to odtwarzacz moduw w wersji _a_l_p_h_a, ktry moe odtwarza
  moduy MTM, S3M i MOD. Jest przeznaczony dla kart dwikowych bez DSP
  (nie myli z tym co Creative Labs nazywa DSP). Obcia procesor
  porwnywalnie z tracker'em

  Posiada moliwo zaptlenia moduw, jeeli s tak zaprogramowane.
  Ilo zaptle moe by limitowana opcj -l. Uywa tylko wyjcia 8
  bitowego.  (jeeli chodzi o wersj 0.1).

  Zosta napisany przez Toru Egashira' (toru@jms.jeton.or.jp).

  Mona go cign z anonimowego FTP (sunsite.unc.edu, katalog
  /pub/Linux/apps/sound/players/nspmod-0.1.tar.gz).

  22..22..88..

  yyaammppmmoodd

  Ten program (_w_e_r_s_j_a _a_l_f_a) by zaprojektowany do odtwarzania 4
  kanaowych moduw, minimalnie obciajc procesor. _N_i_e _b_y_
  zaprojektowany do odtwarzania dwiku wysokiej jakoci. A wic jedyna
  jako to 22kHz, mono. Dwik nie jest te tak czysty jak powinien, co
  wyjania status alfa programu.

  Zosta napisany przez David'a Groves'a (djg@djghome.demon.co.uk).

  Mona go znale na anonimowym FTP z sunsite.unc.edu w katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/yampmod-0.1.tar.gz.

  22..33..  MMPPEEGG aauuddiioo

  MPEG jest standardem specyfikujcym kodowanie wideo i towarzszcego mu
  dwiku w celu cyfrowej archiwizacji. MPEG jest zazwyczaj kojarzony z
  obrazem, ale cz dwikowa moe by uywana oddzielnie. Cz
  dwikowa standardu definiuje trzy powoki (ang. layers), Layer I, II
  i III. Odtwarzacze mogce dekodowa wysze powoki mog take
  dekodowa nisze. (np. odtwarzacze Layer III mog odtwarza pliki
  Layer II). Pliki audio MPEG Layer I maj zwykle rozszerzenie .mpg
  (wic jeeli plik z tym rozszerzeniem nie moe by odtworzony
  odtwarzaczem MPEG wideo, to jest to prawdopodobnie strumie audio),
  Layer II zazwyczaj ma rozszerzenie .mp2, a Layer III zajmie 25
  megabajtw jako czysty PCM _o _t_e_j _s_a_m_e_j _j_a_k_o__c_i

  22..33..11..

  mmppgg112233

  Ten program (_w_e_r_s_j_a _b_e_t_a) jest wydajnym odtwarzaczem MPEG audio, z
  obsug powok I, II i III. Jest oparty na kodzie z wielu rde.
  Moe odtwarza w czasie rzeczywistym strumie przez HTTP (tzn. mona
  odtwarza strumie MPEG bezporednio przez World Wide Web).

  Gwnym autorem jest Michael Hipp (Michael.Hipp@student.uni-
  tuebingen.de). Moe by uywany i rozpowszechniany w niezmodyfikowanej
  formie darmowo, przeznaczony do zada niekomercyjnych. Zaczenie w
  kolekcji darmowego oprogramowania (takiej jak CD-ROM'y lub serwery
  FTP) jest dozwolone.

  Najnowsz wersj mona znale na stronie mpg123 Oliver'a Fromme'a.

  22..33..22..

  mmaappllaayy 11..22

  Ten odtwarzacz MPEG audio obsuguje tylko Layer I i II. Obsuguje 16
  bitowe karty dwikowe pod Linuxem.

  Zuywa dosy duo czasu procesora, ok. 55% na Pentium 60MHz. Dwik
  jest niemoliwy do suchania na 486 66MHz, poniewa procesor nie moe
  nady z dwikiem. Jeeli to ci si zdarzy, sprbuj odtwarza tylko
  jedn stron strumienia audio (opcj -l lub -r), zamiast domylnego
  stereo.

  Maa zmiana w jednym z plikw moe by potrzebna do skompilowania
  programu.  Musisz doda tak lini na pocztek pliku configuration.sh.

       #! /bin/sh

  Autorem jest Tobias Bading (bading@cs.tu-berlin.de).  maplay 1.2 mona
  znale na anonimowym FTP na ftp.cs.tu-berlin.de z
  /pub/multimedia/maplay1.2/maplay1_2.tar

  22..33..33..

  mmaappllaayy 11..33bb

  To jest nieoficjalna modyfikacji (tzn. nie przez oryginalnego autora)
  maplay'a 1.2, moe dziaa z o wiele mniejszym obcieniem procesora.
  Udaje si jej to gwnie przez uywanie wyjcia u-law na innych
  platformach poza SPARC'em. Zauwa, e uywa wyjcia u-law domylnie,
  wic jako dwiku jest nisza.

  Modyfikacje byy przeprowadzone przez Orlando Andico
  (orly@gibson.eee.upd.edu.ph).

  Program mona znale na anonimowym FTP na sunsite.unc.edu z katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/maplay-1.3b-Linux.tar.gz.

  22..33..44..

  mmaappllaayy33

  To jest kolejny krewny maplay'a 1.2. Dodaje obsug formatu MPEG Layer
  3. W tej chwili ma pewne bdy w odtwarzaniu (moesz sysze
  skrzeczce odgosy). Moesz pobawi si opcjami eby to zmieni.
  Modyfikacje byy przeprowadzone przez Timo Jantunen'a
  (timo.jantunen@hut.fi lub jeti@cc.hut.fi. Mwi, e moe by uywany
  darmowo, ale zarabianie nim pienidzy nie jest dozwolone.  Jakkolwiek
  nie jestem cakowicie przekonany o poprawnoci praw autorskich,
  poniewa oryginalny maplay jest na Licencji Publicznej GNU (GNU
  General Public License), ktra nie pozwala zmodyfikowanym pracom mie
  innych praw autorskich.

  Program moe by znaleziony na anonimowym FTP na sunsite.unc.edu z
  katalogu /pub/Linux/apps/sound/players/maplay3.tar.gz.

  22..33..55..

  ssppllaayy

  Ten odtwarzacz (_w_e_r_s_j_a _b_e_t_a) jest kolejnym krewnym maplay'a 1.2
  (waciwie jest krewnym maplay'a 1.2+, ktry jest Windows'owym krewnym
  maplay'a 1.2).  Dodaje obsug strumieni MPEG Layer 3. Moe te
  odtwarza pliki WAV.  Moe take odtwarza strumienie audio przez
  poczenie HTTP.

  Inna opcja splay'a, to moliwo uywania go jako biblioteki (na
  licencji GPL), wic moe by uywany w innych programach. Prbuje te
  polepszy wydajno przez uywanie grupowania (threading)
  (potrzebujesz pthread, eby uywa t opcj) i troch assemblera w
  kodzie.

  Splay uywa interfejsu linii komend i opcjonalnego X'owego (ktry
  uywa QT).

  Jeeli nie dziaa po kompilacji (np. zwraca bd segmentacji), sprbuj
  skompilowa go jeszcze raz bez grupowania (threading).

  Autorem jest Jung Woo-jae (jwj95@eve.kaist.ac.kr).

  Program mona znale na stronie domowej splay'a.

  22..33..66..

  SSaajjbbeerr JJuukkeebbooxx

  Ten program jest odtwarzaczem MPEG z graficznym interfejsem
  uytkownika.  Jest oparty na splay'u, wic obsuguje powoki MPEG do
  III.  Moe te odtwarza strumienie MPEG w czasie rzeczywistym, ze
  strumieniem podawanym przez HTTP. Jest take atwy do skonfigurowania.

  Uywa bibliotek QT toolkit (w wersji 1.2<). Uywa te LinuxThreads
  (zaczone binaria dziaaj tylko z wersj 0.5).

  Autorem jest Joel Lindholm (wizball@kewl.campus.luth.se).

  Najnowsz wersj mona znale na anonimowym FTP na
  kewl.campus.luth.se z katalogu /pub/jukebox.

  22..33..77..

  aammpp

  Ten odtwarzacz MPEG audio (_w_e_r_s_j_a _b_e_t_a) obsuguje tylko MPEG Layer 3.
  Moe odtwarza bezporednio do karty dwikowej i do plikw PCM lub
  WAV. Daje te dosy duy adunek dla procesora (okoo 60% na Pentium
  133MHz).

  Zosta napisany przez Tomislav'a Uzelac'a (tuzelac@rasip.fer.hr).
  Moe by darmowo uywany i rozpowszechniany, dotd, dokd nie bdzie
  sprzedawany komercyjnie bez zezwolenia (zaczanie go na CD-ROM'ach z
  darmowym oprogramowaniem jest dozwolone).

  Mona go znale na anonimowym FTP na ftp.rasip.fer.hr z katalogu
  /pub/mpeg/amp-0.7.3.tgz.

  22..33..88..

  XXAAuuddiioo

  Ta biblioteka (_a_l_f_a) zostaa napisana jako szybka implementacja
  bibliotek dekodowania MPEG audio, do uycia w rnych interfejsach
  GUI.  Obsuguje powoki I, II i III. Moe losowo pobiera dane ze
  strumieni.  Interfejs linii komend jest zaczony. Wersja Motif
  (Lesstif) jest te zaczona w wersji pod Linuxa.

  Autorzy to Gilles Boccon-Gibod, Alain Jobart i inni.  Wykoczenia
  (front-ends) biblioteki mog by darmowo pobierane.  Biblioteka sama w
  sobie musi by licencjonowana (dostpna jest licencja rdowa i
  binarna).

  Wykoczenia tej biblioteki mog by cignite ze strony domowej
  XAudio.

  22..33..99..

  LLaayyeerr 33 SShhaarreewwaarree EEnnccooddeerr//DDeeccooddeerr

  Waciwie jest to konwerter, ktry przeksztaca strumienie audio MPEG
  Layer 3 w WAV, AIFF, SND, AIFC lub po prostu czyste PCM. Wersja pod
  Linuxa nie kieruje wyjcia bezporednio do karty dwikowej. Trzeba
  najpierw skonwertowa plik do innego formatu.

  Jakkolwiek, jeeli sprbjesz odtworzy skonwertowany plik uywajc
  sox'a, otrzymasz prawdopodobnie tylko szum, poniewa porzdek sw (to
  taki rodzaj "liczby" komputerowej - przyp. Tygrys) w prbkach PCM nie
  jest poprawny (przynajmniej na platformach Intelowych). Musisz odpali
  sox'a z opcj -x, eby pozby si tego problemu. Ale niektre
  odtwarzacze nie musz by zawiadomione, e porzdek sw jest zy,
  wic nie musisz si o to martwi.

  Jeeli masz naprawd szybki komputer (prawdopodobnie co najmniej
  Pentium 100MHz), moesz sprbowa odtwoezy strumienie MPEG Layer 3
  bezporednio, bez potrzeby skonwertowania dwiku na inny format, tak
  jak w nastpujcym przykadzie (przyjmuje on, e uywasz sox'a i
  odtwarzasz prbk 44.1kHz stereo).

       $ l3dec foo.mp3 -sto | play -t raw -x -u -w -c 2 -r 44100 -

  Liczba po -r jest czstotliwoci prbkowania strumienia audio, a
  liczba po -c zaley od tego, czy to ma by mono, stereo, czy nawet
  kwadro. Jeeli to wyglda zbyt skomplikowanie, moesz uy skryptu lub
  aliasu.

  To jest shareware z prawami autorskimi Fraunhofer-IIS. Wersja demo pod
  Linuxa na systemy x86 moe by cignita z anonimowego FTP na
  ftp.fhg.de z katalogu /pub/layer3. Wersja demo konwertuje tylko
  strumienie Layer 3.

  22..44..  WWAAVV

  Cytujc ze strony podrcznika man sox'a:

       Wydaj si by podobne do plikw IFF, ale nie takie same.
       S oryginalnym formatem dwikowym Windows 3.1. Oczywicie
       Windows 3.1 jest tak wane dla przemysu komputerowego, e
       musiao mie wasny format plikw dzwikowych.

  Maj zazwyczaj rozszerzenie .wav

  22..44..11..

  wwaavvppllaayy

  Ten program obsuguje odtwarzanie i nagrywanie w formacie WAV.  Uywa
  blokowania (locking), wic tylko jeden dwik moe by odtwarzany w
  danej chwili. Jego moliwoci blokowania mog te by uyte oddzielnie
  od jego moliwoci odtwarzania dwiku.

  Jako dodatek do interfejsu linii komend, ma take interfejs Motif,
  ktry moe by uywany z Lesstif'em.

  By pocztkowo napisany przez Andre Fuechsel'a (af1@irz.inf.tu-
  dresden.de), ale zosta cakowicie przepisany przez Warren'a W. Gay'a
  (bx249@freenet.toronto.on.ca lub wwg@ica.net).

  Mona go znale na anonimowym FTP z sunsite.unc.edu w katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/wavplay-1.0.tar.gz.

  22..55..  IInnnnee rrzzeecczzyy

  Ta sekcja opisuje rzeczy, ktre odtwarzaj formaty dwiku nie
  zasugujce na oddzieln sekcj (np. formaty majce tylko jeden
  odtwarzacz), lub odtwarzacze obsugujce kilka formatw.

  22..55..11..

  ssooxx

  Ten program jest waciwie konwerterem, zamienia jednen format dwiku
  na drugi. Jakkolwiek, niektre wersje sox'a, przywoywane komend
  play, odtwarzaj dwik. (Aplikacja play w Sound HOWTO prawdopodobnie
  odnosi si do tego). Obsuguje czyste (bez nagwka) binaria i dane
  tekstowe , Pliki Dwikowe IRCAM, .voc Sound Blaster'a, formaty
  Sndtool'a i Sounder'a, .snd NeXT'ta RIFF/WAV Windows 3.1,

  Gdzie w kernelu 1.3.6x, musisz dokona maej zmiany w jednym pliku,
  eby dwik by odtwarzany bezporednio. Musisz zmieni lini 179 w
  pliku sbdsp.c z

       if (abuf_size < 4096 || abuf_size > 65536) {

  na

       if (abuf_size < 1 || abuf_size > 65536) {

  Ale moe nie bdziesz musia tego robi. Jednak zrobienie tego nic nie
  zepsuje.

  Zosta napisany przez wielu ludzi i moe by uyty w kadym
  przeznaczeniu.

  Mona go znale na anonimowym FTP na sunsite.unc.edu w katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/convert/Lsox-linux.tar.gz.

  Nowsza wersja, ktrej autorem jest Chris Bagwell
  (cbagwell@sprynet.com) (oparta na najnowszej wesji gamma oryginalnego
  sox'a, z zaczon powysz poprawk) moe by cignita przez
  anonimowe FTP na sunsite.unc.edu z katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/convert/sox-11gamma-cb3.tar.gz.

  22..55..22..

  bbppllaayy

  Ten program (_w_e_r_s_j_a _b_e_t_a) odtwarza czyste audio, WAV i VOC. Moe te
  nagrywa takie pliki. Uywa rnych technik do osignicia najwyszej
  moliwej prdkoci, a wic moe chodzi przystpnie nawet na wolnych
  maszynach.  Jedna z tych technik wymaga, eby zainstalowane programy
  miay identyfikator setuid root. Jeeli koniecznie chcesz tego uywa,
  moesz uy paczki Debiana, ktrej autorem jest Ian Jackson
  (ijackson@gnu.org), ktra wycza funkcj potrzebujc bitu setuid.

  Autorem jest David Monro (davidm@gh.cs.usyd.edu.au).

  Mona go znale na anonimowym FTP na sunsite.unc.edu w katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/bplay-0.96.tar.gz.

  22..55..33..

  SSIIDDPPLLAAYY

  Ten program emuluje ukad SID (Sound Interface Device, MOS 6581) i MPU
  (Micro Processor Unit, MOS 6510) Commodore'a 64. Jest wic w stanie
  zaadowa i uruchomi programy w kodzie maszynowym C64 wydajce
  dwiki lub muzyk. Gwnie s to fragmenty kodu i danych, ktre
  zostay wycignite (ripped) z gier i programw demonstracyjnych i
  przesane bezporednio z C64.

  Standardowo uywa linii komend. S te interfejsy Tk i QT, dostpne
  oddzielnie z gwnej paczki.

  Sidplay jest nadzorowany przez Michael'a Schwendt'a
  (sidplay@geocities.com).

  Jest dostpny ze strony domowej SIDPLAY'a.

  22..55..44..

  RReeaallAAuuddiioo PPllaayyeerr

  Pozwala ci sucha dwiku, zapisanego w odpowiednim formacie, w
  czasie rzeczywistym przez Internet bez pobierania caego pliku. Moe
  by uyty oddzielnie, ale tak naprawd jest przeznaczony do uytku z
  przegldark web (najlepiej obsugiwane s Mosaic i Netscape). Nie
  moe by uywany bez X'w (nie moesz uywa go z Lynxem na konsoli
  tekstowej).

  Autorem jest firma Progressive Networks, Inc. Program nie moe by
  rozpowszechniany, modyfikowany itp. Zajrzyj do licencji, eby uzyska
  dokadne informacje o tym, co moesz robi. Program mona cign ze
  strony domowej RealAudio.

  22..55..55..

  ccaatt

  Kto moe pomyle co cat, czasami naduywane narzdzie wypisujce,
  moe mie wsplnego z odgrywaniem dwiku. Poka jak mona to
  zuytkowa na przykadzie.

       $ cat sample.voc > /dev/dsp
       $ cat sample.wav > /dev/dsp
       $ cat sample.au > /dev/audio

  Wykonanie cat'a pliku .au na urzdzenie /dev/audio bdzie zwykle
  dziaa, a jeeli bdziesz mia szczcie, porzdek bajtw w pliku
  bdzie odpowiedni do twojej platformy itp., uda si nawet "zcatowanie"
  pliku PCM (takiego jak /dev/audio czy /dev/dsp) na urzdzenie
  /dev/dsp.

  To wcale nie jest bezuyteczny sposb wykorzystania cat'a.  Moe by
  przydatny np. jeeli masz plik dwikowy nie rozpoznawany przez twoje
  programy, a wiesz, e uywa prbek PCM, moesz mie przyblione
  wyobraenie tego, jak plik brzmi (jeeli bdziesz mia szczcie).
  (kurcz, nie pisze skd to wzi ;-) - przyp. Tygrys)

  33..  IInnnnee pprrzzyyddaattnnee nnaarrzzddzziiaa ddwwiikkoowwee

  Ta sekcja nie ma bezporednio nic wsplnego z odtwarzaniem plikw
  dwikowych.  Jest to raczej kolekcja narzdzi, ktre mog by
  przydatne.

  33..11..

  vvoolluummee

  To jest prosty interfejs linii komend, ktry kontroluje gono (co
  innego mogoby to by?). Ma te oddzielny program z interfejsem Tcl/Tk
  zaczonym w paczce, sucym do kontrolowania gonoci i odtwarzania
  plikw .au.  Jest te zaczony bardzo prosty odtwarzacz CD Tcl/Tk.

  Jest to Freeware napisany przez Sam'a Lantinga'
  (slouken@cs.ucdavis.edu).

  Mona go znale na anonimowym FTP na sunsite.unc.edu w katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/soundcard/volume-2.1.tar.gz.

  33..22..

  SSoouunndd SSttuuddiioo

  To jest aplikacja Tcl/Tk zapewniajca odtwarzanie, nagrywanie i edycj
  cyfrowego dwiku uywajc sox'a. Zawiera sox'a w swojej dystrybucji,
  eby unikn problemw z kompatybilnoci.

  Program zosta napisany przez Paul'a Sharpe'a i N. J. Bailey'a
  (N.J.Bailey@leeds.ac.uk).  Moe by darmowo uywane i
  rozpowszechniane, jeeli zostanie wysana kartka pocztowa. (greetsy i
  widoczek dla autorw :-) - przyp. Tygrys)

  Mona go znale na stronie domowej Sound Studio.

  33..33..

  TTiicckkllee MMuussiicc

  Ta (_w_e_r_s_j_a _b_e_t_a, Tcl/Tk) przegldarka plikw muzycznych pozwala
  odtwarza rne formaty dwiku dotd, dokd odpowiednie programy
  odtwarzajce s zainstalowane na twoim systemie. Standardowo moduy
  odtwarza gmod, a pliki MIDI mp (moesz zmieni rda, eby uywa
  innych programw).

  Zosta napisany przez Shannon Hendrix (shendrix@pcs.cnu.edu lub
  shendrix@escape.widomaker.com).

  Mona go cign przez anonimowe FTP na sunsite.unc.edu z katalogu
  /pub/Linux/apps/sound/players/tmusic-1.0.tar.gz.

  44..  OOddnnoonniikkii

  1. Dokumentacja zaczona z aplikacjami opisanymi w tym dokumencie

  2. Linux Sound HOWTO. Mona je znale w Linux Documentation Project.
     (Polska wersja znajduje si w Projekcie JTZ.)

  3. Strony MIDI i dwiku w Linuxie

  4. MPEG Audio Layer 3 FAQ

  5. Programmer's Guide to OSS

  6. Strona domowa SoX

  55..  OOdd ttuummaacczzaa

  Zdaj sobie spraw, e jest tu mnstwo mniejszych lub wikszych
  bdw.  Jest to dopiero wersja 1.0 - vis major, bdy musz by...
  :-) Jeeli jakie znajdziesz, daj mi zna.

  Prawa autorskie tumaczenia - (C)1998 tygrys@fidonet.org.pl.

